(Վիլի Կլինգեր / Oberösterreichische Nachrichten / Wineparty)
Ադվենտի վերջին րոպեները․ Դրսում նույնիսկ առանց ձյան ցուրտ է, և վաղ է մթնում։ Հարմար պայմաններ են տաքացնող ուտեստով և լավ կարմիր գինու շշով հարմարավետ երեկոյի համար։ Սեզոնային նիրվանան ես միշտ այսպես եմ պատկերացնում՝ անկախ նրանից՝ տեսարանը մառախլապատ Պիեմոնտում է, տանը՝ գյուղում, թե քաղաքում գտնվող հարմարավետ ճաշարանում։ Սակայն երբեմն ինձ այդ ամենի ֆոնին անցողիկ երևույթ եմ զգում, երբ տեսնում եմ, թե ինչպես է ուրախ ժողովուրդը ապերոլ-սպրիցով և խորտիկներով խրվում ապերիտիվի մեջ, մինչև համային պտկիկներն ու ստամոքսի նյարդերը աստիճանաբար կորցնում են պատշաճ ճաշի ցանկությունը։ Վերջերս մի հայտնի, քաղաքի կյանքում ազդեցիկ ռեստորանատեր ռադիոյով անկեղծորեն պատմեց, որ իր հյուրերը ապերիտիվի ժամանակ հաճույքով «մոռանում են» այլ ռեստորաններում արված իրենց ամրագրումների մասին։ Այս մշտական խնջույքային տրամադրության պայմաններում լավ կարմիր գինու համար մնացող տարածքը փոքրանում է ինչպես կաքավի կենսամիջավայրը։
Կարմիր գինին խնջույքի խմիչք չէ
Սակայն ես չեմ հասկանում, թե ինչու է գինու աշխարհը մշտապես ձևացնում, թե նախկինում մարդիկ ծնվում էին սոմելիեի գենով, մինչդեռ այսօրվա երիտասարդությունը՝ այդքան շահարկվող Z սերունդը, իբր հետաքրքրված չէ գինով։ Դրան հակասում են գինու վրա կենտրոնացած հաջողակ ռեստորանատերերը․ երիտասարդները գինի են խմում «քիչն ավելի է» սկզբունքով։ Կարևորը որակն է, ոչ թե քանակը, իսկ այստեղ կարմիր գինին դժվարություններ ունի։ Ոչ միայն երիտասարդներին են ավելի շատ դուր գալիս սառը, թարմ ու փրփրուն տարբերակները՝ սպիտակ և վարդագույն գինիները, քան մատչելի սննդի ոլորտի հիմնականում անհամ, սենյակային ջերմաստիճանի կարմիր գինիների առաջարկը։ Դրանք նաև ավելի հեշտ են մարսվում, քան բազմաթիվ ձևափոխված սկզբնական մակարդակի կարմիր գինիները, որոնց համը կլորացնելու համար՝ լիովին օրինական կերպով, ավելացվում են տարբեր բույրային ուղղվածության գինեգործական տանիններ (դաբաղանյութեր)՝ ավելի վանիլային քաղցրության, կամ արաբական խեժ՝ բերանում փափուկ զգացողության համար։ Պարզ կարմիր գինիներն այդպես խթանելն այնպես, կարծես դրանք Grands Crus լինեն, երկարաժամկետ չի աշխատում, քանի որ իսկական կարմիր գինու նկատմամբ հետաքրքրության դեպքում այդ համային պատկերից արագ դուրս են աճում։
Մեծ կարմիր գինիները ապագա ունեն
Այսպիսով, կարմիր գինու վաճառքի ճգնաժամ իսկապես կա, սակայն այն վերաբերում է ցածր գնային դասերին։ Այսպես, Ավստրիան իր առջև ունի կարմիր գինու մեկ տարվա բերք՝ մոտ 70 միլիոն լիտր։ Խոսքը ամենացածր հատվածի «բազային կարմիր գինիների» մասին է, որոնց համար շուկա գրեթե չկա։ Ո՞վ է այսօր դեռ խմում կարմիր գինու քառորդ լիտր բաժին կամ նույնիսկ կարմիր գինի կոլայով, որը իմ երիտասարդության տարիներին ինչ-որ չափով պաշտամունքային կոկտեյլ էր։
Նմանատիպ պատճառներով Բորդոյում նույնպես արդեն ստիպված են եղել 120 000 հեկտարից նախկինում եղած խաղողի այգիների տարածքից 30 000 հեկտար արմատախիլ անել։ Սակայն եվրոպական ամենապահանջված կարմիր գինիները՝ Բուրգունդիայի Pinot Noir-ները, Բորդոյի Cabernet-ն ու Merlot-ն, Պիեմոնտի Nebbiolo-ն՝ Barolo-ով և Barbaresco-ով, Տոսկանայի մեծ Sangiovese-ները՝ առաջատար Brunello-ով, կամ Իսպանիայի Rioja-ն ու Ribera del Duero-ն, շարունակում են ներկայացնել գինու մշակույթի բարձրագույն դպրոցը։ Դրանց կողքին աճող հետաքրքրություն է առաջանում նոր բացահայտումների նկատմամբ․ օրինակ՝ ֆրանսիական Ռոնան կամ Լուարը, Հարավային Իտալիան՝ սիցիլիական Etna-ով և կամպանական Taurasi-ով՝ Aglianico խաղողի տեսակից, Իսպանիայի կատալոնական Priorat-ը կամ Պորտուգալիայի Douro-ից ստացվող անշարժ գինիները, և այստեղ-այնտեղ՝ այսպես կոչված Նոր աշխարհը։ Ավստրիայի առաջատար կարմիր գինու կալվածքները նույնպես հայտնում են շրջանառության ռեկորդների և միջազգային ասպարեզում հաջողությունների մասին, քանի որ Blaufränkisch-ը և դրա նմանները, միջազգային պահանջարկ ունեցող ապրանքանիշերի չափազանց բարձր գների պատճառով, գինու նկատմամբ հետաքրքրությամբ աչքի ընկնող բարձրակարգ ռեստորաններում առաջարկվում են որպես հետաքրքիր, իսկական այլընտրանքներ։
Լավ կարմիր գինին թանկ է
«Քիչն ավելի է» կարգախոսն է, նաև այն պատճառով, որ վերջին տարիներին բարձրակարգ կարմիր գինիների գները բառացիորեն առաստաղը ճեղքել են։ Այս միտումը խթանեցին նաև ինստիտուցիոնալ ներդրողները և ֆոնդերը, որոնք գինին որպես արժեքի ներդրում էին հայտնաբերել։ Սակայն արժեքի աճը կանգ առավ, երբ մեկնարկային գները հատեցին իրենց գագաթնակետը։ Աշխարհի ներկայումս ամենաշատ քննադատվող բարձրակարգ կարմիր գինու տարածաշրջանը՝ Բորդոն, ձախողված գնային քաղաքականության օրինակելի դեպքն է․ այդ քաղաքականությունը հանգեցրել է պահանջարկի անկման։ Խնդիրների հանգեցրին նաև քաղաքական ցնցումները, օրինակ՝ Չինաստանում պետական սահմանափակումները կամ ԱՄՆ-ի մաքսատուրքերը։ Դրա լավ նորությունն այն է, որ այսօր երբեմն հայտնի կարմիր գինիների ավելի հասուն խաղողի տարիների գինիները կարելի է ավելի էժան ձեռք բերել, քան դրանք ժամանակին առաջարկվում էին բաժանորդագրությամբ գնման դեպքում։ Այսպիսով, պատմության ընթացքում Բորդոն արդեն բազմիցս կարողացել է վերականգնել իր դիրքերը։
Եզրակացություն․ կարմիր գինին հասունություն է պահանջում
Թեև մեր օրերում մեծ կարմիր գինիները շատ ավելի վաղ են հասանելի դառնում, սկսնակը սկզբում չի կարողանում հաղթահարել որոշ բարձրակարգ գինիների դաբաղանյութը։ Քաղցրության սովոր համերի համար տտիպ բարձրակարգ կարմիր գինիները թվում են կոպիտ և կոշտ։ Ուստի հասունություն է անհրաժեշտ՝ և՛ գինու, և՛ խմողի դեպքում, ինչպես նաև երկուսի միջև լավ միջնորդներ։ Դա նման է բարդ երաժշտության․ լավ կոմպոզիտորի բարդ ստեղծագործությունը (գինի, գինեգործ) լավ կատարողների (սոմելիեներ, գինու կրթիչներ) և ընկալունակ ունկնդիրների (վայելողներ) կարիքն ունի։ Իսկ «մեծ կարմիր գինու» թեմայի խորն ուսումնասիրության վարձատրությունը ողջ կյանքի ընթացքում անսպառ վայելքի ներուժն է։
