(სებასტიან ჰიოპფნერი / მანფრედ კლიმეკი — რედაქცია / ანიმაციური სურათი: Rutz & runwayml)
დიდხანს ვფიქრობდი, საერთოდ დამეწერა თუ არა ეს. რადგან ახლა ძალიან ბევრი რამ ხდება. რადგან ღვინის სამყარო ისე ძლიერ იცვლება, როგორც დიდი ხანია არ შეცვლილა. და რადგან აქედან ბევრი რამის მარტივად აღქმა შეუძლებელია.
სმის ჩვევები იცვლება. ახალგაზრდები ნაკლებ ღვინოს სვამენ და სხვა რამეებს ირჩევენ. ამასთანავე, ყველაფერი ძვირდება, მათ შორის ღვინოც. უფრო ყურადღებით ვფიქრობთ, როდის და რას ვყიდულობთ. ამას ემატება პოლიტიკური დაძაბულობა, ეკონომიკური წნეხი და ბაზარი, რომელიც თავიდან ლაგდება. ეს ყველაფერი დიდი თემებია. მაგრამ აქ მხოლოდ ამაზე არ ვსაუბრობ. სხვა რამ მაწუხებს. მაწუხებს ერთი დეტალი.
ტონი შეიცვალა.
ბოლო თვეებში სულ უფრო ხშირად მიჩნდება განცდა, რომ ჩვენს ინდუსტრიაში საუბრის ტონი იცვლება. რომ ერთმანეთს აღარ ველაპარაკებით და თითქმის მხოლოდ ერთმანეთზე ვსაუბრობთ. რომ საქმეების გაგებაზე მეტად მათი სწრაფად კლასიფიცირება გვაინტერესებს. ან, კიდევ უარესი: მათი დაკნინება.
ისმის თეზისები, რომლებიც კარგად ჟღერს, სწრაფად მოქმედებს და ბევრ რეაქციას იწვევს. მაგრამ ხშირად სიღრმე აკლია. ან ნება, რომ საქმეებს ნამდვილად ჩავწვდეთ. და, გულწრფელად რომ ვთქვა, ეს მაფიქრებს.
ღვინოზე საუბარი — ან მისი დაკნინება
ავიღოთ, მაგალითად, მილტონ სიდნი კერტისი, ღვინის ბლოგერი და ღვინის ფუტურისტი, რომლის შესახებაც სტუტგარტერ ცაიტუნგშიც კი გამოქვეყნდა სტატია, სადაც სარეკლამო ტექსტების ავტორი ახალგაზრდა ღვინის სამყაროს ერთგვარ ხმად იყო წარმოჩენილი. არის კი ის ასეთი?
კერტისი გამოდის და ამბობს, რომ ღვინის ენა „ელიტური“ არ არის, რესტორნებში კი მოხუცი თეთრკანიანი კაცების დისკურსი დომინირებს — და ამისთვის მას აქებენ. ამის გაზიარება, მოწონება და გავრცელება მარტივია.
მაგრამ სინამდვილეში რა ხდება? აქ განზოგადება ხდება, აქ გამარტივება ხდება. აქ არ ხსნიან — აქ ანადგურებენ.
რა თქმა უნდა, ღვინის ენა ხშირად რთული იყო და არის. და არცთუ იშვიათად — მართლაც სულელური. რა თქმა უნდა, არსებობს საკითხები, რომლებიც უნდა გავაკრიტიკოთ. მაგრამ თუ ამაზე პასუხი ყველაფრის ირონიულ დონემდე დაყვანაა, საბოლოოდ ბევრი აღარაფერი რჩება. ეს მხოლოდ ირონიულ დონემდე დაყვანა ზედმეტად მარტივ გზას ირჩევს — და არა მხოლოდ სომის სცენაში.
და დიახ, ამის გაკეთება შეიძლება. მაგრამ მაშინ, სულ მცირე, გულწრფელად უნდა ვთქვათ, რომ შეგნებულად ვამბობთ უარს სიღრმეზე.
კრიტიკა აუცილებელია — მაგრამ არა ნებისმიერი კრიტიკა. იაფფასიანი ირონია კი იაფფასიანად რჩება.
თუმცა არსებობენ ისეთი ხმებიც, როგორიცაა ერენ გოემლექსიზი. და მისი კრიტიკა VDP-ის მიმართ. აქაც აკრიტიკებენ, აქაც ამწვავებენ სათქმელს. მაგრამ იგრძნობა, რომ ამის უკან გააზრებული განხილვა დგას. რომ ვიღაც ცდილობს, საქმეები გაიგოს, დაახარისხოს და, შესაძლოა, შეცვალოს კიდეც.
შეიძლება ეს მოგწონდეთ ან არა. მაგრამ ამაზე უნდა დაფიქრდეთ.
და სწორედ ეს მაკლია ხშირად მიმდინარე დისკუსიაში: რომ განვასხვავოთ კრიტიკა, რომელსაც რაღაცის შეცვლა სურს — და კრიტიკა, რომელსაც მხოლოდ ეფექტის მოხდენა სურს; კრიტიკა კრიტიკისთვის — და ის სასიამოვნო განცდა, როცა ვიღაცას ფეხზე ადგამ.
მაგრამ ყველა ერთ ნავში ვსხედვართ
საბოლოოდ, ყველანი ერთსა და იმავე პროდუქტთან ვმუშაობთ. მეღვინეები, მოვაჭრეები, სომელიეები, ჟურნალისტები, ინფლუენსერები — ყველანი ამ ღვინოზე ვართ დამოკიდებული. და იმაზე, რომ ის გაგებული იყოს. რომ მას სვამდნენ. რომ აქტუალობა შეინარჩუნოს. და სწორედ ამიტომ არ მესმის, ასე ხშირად რატომ ვმუშაობთ ერთმანეთის წინააღმდეგ. რატომ ვიყოფით ბანაკებად, ერთმანეთს ვაკნინებთ, ერთმანეთზე ვხარჯავთ ენერგიას, ნაცვლად იმისა, რომ ერთად რაღაცაზე ვიმუშაოთ. აუცილებელი არ არის, ერთ აზრზე ვიყოთ. პირიქით. მაგრამ უნდა ვიცოდეთ, რატომ ვამბობთ რაღაცას.
და ვისთვის.
ნაკლები პოზა, მეტი შინაარსი
არ მაწუხებს ის, რომ კამათი მიმდინარეობს. მაწუხებს, როგორ ვკამათობთ. ძალიან ხშირად საქმე უკვე საკითხს აღარ ეხება, არამედ ყურადღებას. სწრაფ ეფექტს. საკუთარ პოზიციას. კომენტარს, რომელიც კარგად მუშაობს. გამწვავებულ ფორმულირებას, რომელსაც ფართო გავრცელება მოაქვს. მაგრამ რას აძლევს ეს ღვინოს?
არ მსურს უკან დაბრუნება. არც ძველი ღვინის სამყარო, არც ჩაკეტილი ენა, არც ელიტური სივრცეები.
მაგრამ მსურს, რომ კვლავ უფრო ზუსტები გავხდეთ. რომ მეტი დრო დავუთმოთ. რომ ერთმანეთი სერიოზულად აღვიქვათ. და რომ კრიტიკა კვლავ იქ იყოს მიმართული, სადაც მისი ადგილია: იმ ადამიანებისკენ, ვისაც მისგან სარგებლობის მიღება შეუძლია.
არა სიცარიელეში. არა აუდიტორიისთვის. არა თვითმიზნად.
საბოლოოდ, საქმე მხოლოდ ღვინოს ეხება
ჩვენ წარმოვადგენთ წარმოუდგენელ პროდუქტს. და ახლა დიდი გამოწვევების წინაშე ვდგავართ — ეკონომიკური, საზოგადოებრივი და კულტურული თვალსაზრისით. ბოლო, რაც ახლა გვჭირდება, ის არის, რომ საკუთარი თავი თავადვე დავშალოთ. ჩვენ გვჭირდება თანამშრომლობა. არა დაპირისპირება.
და გვჭირდება დისკუსია, რომელიც ღვინოს სათანადოდ მოეპყრობა.
არა დისკუსია ჩვენზე. თუნდაც იქ ყველაზე მეტი ემოციის მოპოვება იყოს შესაძლებელი.