(მანფრედ კლიმეკი / ანიმირებული ფოტო: runwayml)
ღვინოები, რომლებსაც რეგულარულად ვსვამთ და ვამოწმებთ. Ornellaia ჩემთვის სწორედ ასეთი შემთხვევაა. ღვინო, რომელთანაც არასოდეს მქონია ბოლომდე მშვიდი ურთიერთობა. ზედმეტად ძვირი, ზედმეტად ბაზრის მიერ მხარდაჭერილი და იმ წლების ზედმეტად ძლიერი სიმბოლო, როდესაც ე.წ. სუპერტოსკანური ღვინოები მხოლოდ დიდი ღვინოები აღარ იყო — ისინი დაპირება, პროექციის ზედაპირი და ზოგჯერ, ხშირადაც კი, სპეკულაციის ობიექტი იყო. მაშინ, როცა Sassicaia-ს შემთხვევაში ყოველთვის ვგრძნობ გარკვეულ ბუნებრივ თავდაჯერებულობას, საკუთარი სიდიადის მშვიდ ცოდნას, Ornellaia-ს მიმართ დიდხანს მქონდა განცდა: აქ ზედმეტად ბევრს საუბრობენ პრესტიჟზე და არა მხოლოდ ღვინოზე.
და მაინც, კვლავ ვჯდები მის წინ, ჭიქაში ორი მოსავალი მიდგას — 2012 და 2018 — და უკვე ვხვდები: ყველაფერი ასე მარტივად არ არის.
2012 წლის ღვინო, რომელიც ამ დროისთვის კარგად არის დაძველებული, ისეთი სახით წარმოჩნდება, როგორსაც ამ ღვინისგან, შესაძლოა, საერთოდ არ ელოდი, თუ მას ახალგაზრდობაში გასინჯავდი. ხილი თავშეკავებულია: მუქი ალუბალი, ცოტა ქლიავი, ამას ემატება თამბაქო, ტყავი და გამხმარი ბალახების მსუბუქი ელფერი. არაფერი ყვირის, არაფერი გაძალებს თავს. გემოზე მაშინვე და კვლავაც ყურადღებას იქცევს მჟავიანობის ეს თამაში, რომელიც Ornellaia-ს მრავალი სხვა სუპერტოსკანური ღვინისგან განასხვავებს. ეს არ არის ფართო ან ოპულენტური ღვინო; ის დაძაბულობით განისაზღვრება. ტანინები დამრგვალებულია, თუმცა ჯერ კიდევ საგრძნობია; ღვინო საკუთარ თავში შეკრული ჩანს, სიმძიმის გარეშე. და მაინც, რჩება მსუბუქი ეჭვი: ეს უკვე ყველაფერია? თუ აკლია ის უკანასკნელი სიღრმე, ის დრამატული განვითარება, რომელსაც ნამდვილად დიდი და ხანგრძლივად დაძველებადი ღვინოებისგან ელიან?
2018 წლის ღვინო კი ჯერ კიდევ საწყის ეტაპზეა. და მაინც, უკვე ძალიან ნათლად აჩვენებს, საით მიდის მისი განვითარება. ხილი ზუსტია, გრილად წარმოჩენილი; საოცრად ბევრია შავი მოცხარი, ცოტა წითელი მოცხარიც, ამას ემატება ძალიან სუფთად ჩასმული მუხა, რომელიც არომატზე მეტად სტრუქტურას ქმნის. აქაც კვლავ ეს თითქმის გამაღიზიანებელი სიხალისე და ის მჟავიანობაა, რომელსაც ღვინო უჭირავს და ამ ფასის კატეგორიისთვის იშვიათ სიმსუბუქეს ანიჭებს. არავითარი კუნთების თამაში, არავითარი ზედმეტი წნეხი — მხოლოდ კონტროლი. ელეგანტურობა, როგორც კონცეფცია. უკვე გესმის, რატომ ჰყავს ამ ღვინოს ამდენი მიმდევარი.
და სწორედ აქ იწყება დილემა. რადგან, როცა Ornellaia-ს სხვა დიდ სახელებს — მაგალითად, Antinori-ს Solaia-ს, რომელიც ჩემთვის სუპერტოსკანურ ღვინოებს შორის ყველაზე სრულყოფილი და დრამატულია — ადარებ, Ornellaia-ს ამ ეპიკური მასშტაბის რაღაც აკლია. Solaia ათწლეულების განმავლობაში შენდება, იძენს სიღრმეს, კომპლექსურობასა და გრავიტასს. Ornellaia კი, როგორც ჩანს, პიკს უფრო ადრე აღწევს. ის უფრო სწრაფად გხიბლავს, უფრო ადვილად მისაწვდომია და, შესაძლოა, თავისი აგებულებით უფრო თანამედროვეიც. მაგრამ, როგორც მრავალწლიანი დაკვირვების შემდეგ მეჩვენება, მისი განვითარება უფრო შეზღუდულია.
ამით უსამართლობას ხომ არ ვაყენებ? შესაძლოა. რადგან არ უნდა ველოდოთ, რომ ყველა დიდ ღვინოს სიდიადის ერთი და იგივე სახე ექნება. Ornellaia კლასიკური გაგებით გრძელ დისტანციაზე მორბენალი არ არის, არც ისეთი მონუმენტია, რომელიც ორმოცდაათი წლის განმავლობაში იშლება. ის ზუსტი ბალანსის, გათვლილი ელეგანტურობისა და იდეალური მომენტის ღვინოა. და ამ მომენტში ის თითქმის დაუძლევლად მიმზიდველი შეიძლება იყოს.
სწორედ ეს მჟავიანობის თამაში და ეს გრილი ხაზი, რომელიც ყველა მოსავალს გასდევს, წითელი ღვინოების სამყაროში საუკეთესო აღმოჩენებს შორისაა. ეს ის თვისებაა, რომელსაც ხშირად სათანადოდ ვერ აფასებენ, რადგან ძალასა და კონცენტრაციაზე ნაკლებად სანახაობრივია. მაგრამ სწორედ ის იჭერს ღვინოს, აცოცხლებს და პირველიდან ბოლო ყლუპამდე საინტერესოს ხდის.
რჩება ფასის საკითხი. და აქ კვლავ სკეპტიკურად ვრჩები. თუ Ornellaia-ს მივიჩნევთ იმად, რაც არის — დიდ, ელეგანტურ, ადრეულ ასაკშივე მისაწვდომ საკულტო ღვინოდ, რომლის სიცოცხლის ხანგრძლივობა ძალიან კარგ მოსავლებში, შესაძლოა, დაახლოებით ოცდაათი წელი იყოს — მაშინ მისი ფასი იმ დონეზეა, რომელზეც რეალურად მეტს უნდა ელოდე. მეტ სიღრმეს, მეტ განვითარებას, მეტ უსასრულობას.
ბაზარმა სხვაგვარად გადაწყვიტა. და ბაზარმა Ornellaia გაამართლა. წლებისა და ათწლეულების განმავლობაში. შესაძლოა, სწორედ ეს არის მთავარი ირონია: რომ აქ გაიმარჯვა ღვინომ, რომელიც მაქსიმალური კი არა, ზუსტია. არა მონუმენტური, არამედ კონტროლირებადი. არა უსასრულო, არამედ საუკეთესო გაგებით სასრული.