(door Robert Camuto / via Jancis Robinson / geanimeerde afbeelding: runwayml / wijnmaker: Kloster am Spitz, Burgenland)
Tegenwoordig kun je met niemand in de wijnwereld praten zonder het over DE CRISIS te hebben: de consumptie loopt terug, millennials en generatie Z grijpen naar cocktails of mocktails, en Amerikaanse importheffingen en dreigementen zorgen (zoals mijn grootouders zouden zeggen terwijl ze hun buik vasthouden) voor buikpijn.
Wijncrises komen en gaan, natuurlijk. Maar deze keer voelt het anders, omdat al het andere in onze wereld eveneens in een crisis verkeert. En dat alles vermengt zich met de werelden van wijn en gastronomie.
Mensen hebben het economisch moeilijk, een dollar is geen dollar meer waard, mensen worden ontslagen om door AI te worden vervangen. En dan zijn er nog nieuwe synoniemen voor een wereld die op zijn kop staat: Groenland, Minneapolis, zelfs Canada!
De Oude Wereld staat verbijsterd. Het leven gaat door, maar wie weet waarheen? Dit moment voelt sterk aan als de late jaren zeventig. Alleen zijn we nu ouder en hebben we zelfs de uitlaatklep van punkrock niet meer.
In dit klimaat lijken culinaire origami in de vorm van lunches van 250 dollar, wijnkaarten die beginnen bij bijna 100 dollar per fles en zich diep in de viercijferige regionen van de cultsfeer uitstrekken, evenals 50 dollar voor een glas Barolo, niet alleen onbereikbaar maar ronduit wereldvreemd.
Een bubbel? Ik denk dat we het hoogtepunt hebben bereikt van een halve eeuw wijn- en fijnproevershausse, die van lichamelijke en geestelijke voeding van boer tot bord is veranderd in een luxegoed.
Wijn was deze eeuw vaak een verhitte kwestie of een platform om onze verfijnde smaak en onszelf tentoon te spreiden. We hebben er stammen omheen gevormd, die zich laten voorspellen aan de hand van een demografisch profiel of tatoeages.
Daar heb ik moeite mee. Want wijn en eten zouden mensen nooit uit elkaar moeten drijven. Wijn en eten zouden mensen bij elkaar moeten brengen.
Wat ik voorstel, is een nieuw sociaal contract tussen wijnproducenten, de gastronomie en consumenten – als volgt.
Een nieuw sociaal contract
Artikel 1
Er is een overvloed aan speciale cuvées van wijnproducenten; zelfverklaarde ‘belangrijke wijnen’ die dat in werkelijkheid niet zijn. Legendarische wijnen ontstaan niet van de ene op de andere dag. De wijnwereld heeft geen behoefte aan meer iconen, maar aan degelijke ‘goede’ wijnen.
Artikel 2
Wat is een goede wijn? Goede wijnen respecteren hun omgeving, hun medewerkers en hun consumenten. Ze worden geteeld zonder pesticiden en herbiciden (fungiciden zijn een veel complexere kwestie). Ze smaken naar vergiste druiven en naar hun land en worden niet belast door overmatig alcohol, te veel hout of – in deze context – door gebreken zoals hoge vluchtige zuurgraad of Brettanomyces, die soms worden verontschuldigd als ‘natuurlijk’.
Artikel 3
Voor ecologische duurzaamheid moeten we alles in de wijngaard opnieuw bekijken: van plantsystemen en snoei tot aan het plantmateriaal. Het klimaat is veranderd, wijnstokziekten hebben zich ontwikkeld – de wijnstokken zelf niet. Op dit gebied moeten we openstaan voor genbewerking (geen ggo’s) om de weerbaarheid van de planten te verhogen.
Artikel 4
Wijn met mate aan tafel kan deel uitmaken van een gezonde levensstijl.
Artikel 5
Wijn met mate aan tafel kan ook een gezond karakter bij onze leiders bevorderen. Bij een korte, niet-wetenschappelijke blik op de lijst van geheelonthouders zie ik Adolf Hitler, Benito Mussolini, Poetin en de POTUS – stuk voor stuk onevenwichtige narcisten. Amerikaanse presidenten met wijnkelders begonnen met Washington en Jefferson en lopen door tot onze moderne, wijnminnende presidenten uit beide politieke kampen, Barack Obama en Ronald Reagan – allen gewaardeerd om hun persoonlijke eigenschappen.
Artikel 6
Producenten moeten transparant zijn over elk ingrediënt dat in wijn terechtkomt. Als een producent van jam citroenzuur of Arabische gom aan zijn product toevoegt, wordt dat op de ingrediëntenlijst vermeld. Voor wijn zou hetzelfde moeten gelden.
Artikel 7
De gastronomie kan wijn niet langer als haar melkkoe behandelen. Ik weet dat veel restaurants te kampen hebben met hebzuchtige verhuurders en absurde belastingaanslagen. Maar de wijnopslagen zijn volledig ontspoord. In Amerikaanse steden dekt één glas wijn van 25 dollar in een wijnbar of restaurant vaak de kosten van een hele fles. Deze prijzen schrikken af en maken wijn elitair en moeilijk toegankelijk. Wie wil er tegen zulke prijzen experimenteren?
Artikel 8
Wijn draait om eten en delen. Laten we de tafel weer sterker centraal stellen als een plek waar we genieten van het gezelschap van anderen.
Artikel 9
We hebben niet per se meer sterrenchefs nodig, maar wel meer goede koks en geweldige chef-koks. In Italië, waar de keuken zich door de eeuwen heen als cultuur heeft ontwikkeld om zonder verspilling het beste uit de natuur te halen, geven de beste trattoria’s en restaurants hun regio’s met gratie en eenvoud weer. Keuken is, net als wijn, landbouw en ambacht – geen hedendaagse kunst.
Artikel 10
We hebben een nieuwe definitie van luxe nodig. Echte luxe betekent niet dat je wordt onderbroken door een servicemedewerker die is getraind om de technische details uit te leggen van wat je zo gaat eten of drinken. Luxe is een moment van delen en innerlijke vernieuwing in een krankzinnige wereld. We hebben geen lezing nodig. We hebben een omhelzing nodig.
Naar het originele artikel: https://www.jancisrobinson.com/articles/wine-needs-new-social-contract?