(Manfred Klimek / Pic animatied: Runwayml)
Rechnitz en Wösendorf, de ene plaats aan de oostelijkste uitloper van de Alpen, de andere aan de zuidelijkste rand van het Oostenrijkse Waldviertel – plaatsen die niet meer van elkaar kunnen verschillen. Toch moeten we hier langer blijven stilstaan, omdat hier wijnen worden ingeschonken alsof het argumenten zijn – nee, dat zijn ze!
Rechnitz – het anti-idylle
Rechnitz ligt aan de rand van de republiek, naar Hongarije is het een paar kilometer en iedere arbeidskracht in de supermarkten pendelt vanuit Hongarije – wat het kassagesprek een beetje paprika geeft. Bij het afscheid zeg ik “Wisla” (een insider). De lucht is momenteel zeer, zeer koel, de wind matig aanwezig. De bodems zijn echter bij elk weer groen schist, leem, insluitsels, overgangen. Niets is eenduidig, niets gladgestreken. Bij het Wijngoed Straka wordt daaruit niet alleen een aanwezige en pregnante stijl gevinifieerd, maar ook een basis voor experimenten die zowel regionaal als internationaal voet aan de grond krijgen. Daaruit ontstond in de afgelopen tien jaar het zeer singuliere handschrift van Thomas Straka – singuliere handschriften vond ik trouwens verrassend veel in de regio rond de Eisenberg.
Straka’s Furmint 2023 staat maar kort in het glas – en al de eerste slok blijft verbazingwekkend lang hangen. Zachte, donkere kruiden, fijne bittertonen, kweepeer, weinig abrikoos, nauwelijks peper, uiterst weinig nootmuskaat: spanning uit innerlijke structuur. En opnieuw de aanwijzing dat deze Hongaarse druif ook in West-Hongarije thuishoort. Waarom wordt er dan niet meer van aangeplant? “Jössas”, zegt Straka, “de Furmint is nog vatbaarder voor plagen dan de Pinot Noir”.
Nog preciezer (als dat al mogelijk is) wordt Straka bij de Blaufränkisch, die hier consequent afzonderlijk worden gelezen:
-
Blaufränkisch Grünschiefer: licht van bessen, koel, bijna zwevend. Kruiden, rode aalbes, een aardsheid die niet bezwaart. Zeer fijne tannines, levendig geleid.
-
Blaufränkisch Rechnitz DAC Reserve: dichter, gestructureerder, maar nooit zwaar. Kersenfruit, minerale kern, sappigheid in de afdronk. Een wijn met een rijpingspotentieel dat waarschijnlijk langer aanhoudt dan algemeen wordt aangenomen. Echt een koopje!
-
Blaufränkisch Ried Rosengarten: dieper, diep, dieper: donkerder, kruidiger. Braam, jeneverbes, fijnkorrelige tannine. Serieuzer, geconcentreerder, zonder monumentaal te worden.
-
Blaufränkisch Ried Prantner: de schraalste, strakste van de reeks. Cranberry, veenbes, kruiden, stevige ruggengraat. Een wijn die spanning vasthoudt en niet oplost.
Over de vrijwel unieke Welschrieslings van Thomas Straka schrijf ik afzonderlijk in de WELT am SONNTAG.
(Bij Straka kan iedere gast die beneden een glas meer drinkt, of überhaupt een plek zoekt om te slapen, een verdieping hoger voortreffelijk overnachten – zoals ik weet en wil aanbevelen).
Wösendorf – de idylle
Wösendorf: terrassen, muren, wijngaarden, een rivier, een echt cultuurlandschap. Bij Rudi Pichler vloeit dat allemaal het glas in – echt waar. Hier wordt niet alleen geproefd, hier wordt uitgelegd – rustig, precies, tot in detail, zonder pathos. Pichler is samen met Bodenstein de liberale intellectueel van de Wachau – niet uit pose, maar vanuit zijn manier van denken en een studie economie
De bodemprofielen liggen er niet als decoratie, maar als sleutel. Gföhler gneis, paragneis, amfibolietinsluitsels, kalkvrije zones. Je begrijpt snel: deze rieslings ontstaan niet in de kelder, maar op hoogtelijnen.
De Smaragd-rieslings uit 2024 laten dat duidelijk zien:
-
Terrassen: fijne aanzet, witte perzik, een vleugje schist, logisch-elegante structuur. Een wijn die voor deze kwaliteit bijna schaamteloos goedkoop en bewaarpotentieel heeft. En ook een wijn voor de doelmarkt VS, waar hij ondanks de invoerheffingen een kleine hausse beleeft – juist omdat hij het grote goed en goedkoop uitlegt.
-
Kirchweg: mineraal verdicht, precieze lijn, helder fruit. Sedimenten van de helling erboven zijn merkbaar, zonder uitleg nodig te hebben.
-
Hochrain: strakker, geconcentreerder, met duidelijke spanning. Oude stokken, meer diepte, langere adem. Vijftig jaar in de kelder houdt hij goed vol. Maar zo lang leven wij niet meer.
-
Achleithen: puristisch, krachtig, compromisloos. Gneis, schraalheid, lengte. Een riesling die fruitig verrukt, maar ook mineraal en intellectueel uitdaagt. Meer dan Duitse rieslings. Dat geldt ook voor de Hochrain.
Over de Federspiele en Grüner Veltliners van Rudi Pichler zal ik in de WELT am SONNTAG berichten
Wat overblijft
Twee plaatsen, twee landschappen, twee zeer verschillende talen. En toch iets gemeenschappelijks: beide bedrijven zien af van vereenvoudiging. Ze vertrouwen erop dat hun wijnen zowel eenvoudig als uitdagend kunnen worden gelezen. In het boek van de wijnen rekenen ze op aandacht, niet op effecten. Oostenrijk as best as it can.